Avval o‘rganing: O‘zlashtirma gap, Lug‘at boyligi va mavzuviy leksika
Yozma nutq (Schreiben) bo‘limida siz berilgan vaziyatga mos matn yozasiz: shaxsiy yoki rasmiy xat, elektron xat, forumdagi fikr, esse. Baholovchi faqat grammatikaga emas, topshiriqni to‘liq bajarganingizga, matn tuzilishiga, gaplar orasidagi bog‘lanishga va uslubga qaraydi. Yozish — og‘zaki nutqdan farqli o‘laroq, o‘ylash va tekshirish uchun vaqt beradigan bo‘lim, shuning uchun bu yerda ball yo‘qotish ayniqsa achinarli. Oldindan tayyorlangan tuzilma, iboralar va oxiridagi tekshirish ro‘yxati natijani sezilarli darajada oshiradi.
Mezonlar:
Topshiriqni bajarish (barcha punktlar yoritilganmi) · Tuzilish va bog‘lanish · Lug‘at boyligi · Grammatik to‘g‘rilik · Uslubga moslik
Topshiriqdagi har bir punktga kamida 2–3 gap bilan javob bering — bitta punkt tushib qolsa, ball ancha kamayadi. Punktlarni topshiriqdagi tartibda yoritish tekshiruvchiga ham, sizga ham qulay. Yozishdan oldin topshiriqni ikki marta o‘qing: kimga yozyapsiz (do‘st yoki tashkilot) va qaysi uslub kerak — bu birinchi qaror.
Murojaat → Kirish (yozish sababi) → Asosiy qism (punktlar) → Xulosa → Xayrlashuv → Imzo
Norasmiy:
Liebe Anna, / Lieber Tom, … Viele Grüße / Liebe Grüße / Bis bald
Rasmiy:
Sehr geehrte Damen und Herren, / Sehr geehrter Herr Müller, / Sehr geehrte Frau Schmidt, … Mit freundlichen Grüßen
Murojaatdan keyin vergul qo‘yiladi va matn kichik harf bilan boshlanadi: Sehr geehrte Damen und Herren, ich schreibe Ihnen, weil… Rasmiy xatda Sie, Ihnen, Ihr katta harf bilan. Norasmiy xatda du, dich, dir kichik harf bilan yoziladi (katta harf bilan yozish ham ruxsat etilgan).
Liebe ayolga, Lieber erkakka; Sehr geehrte ayolga, Sehr geehrter erkakka — sifat qo‘shimchasi jinsga mos keladi.
Kirish: ich schreibe Ihnen, weil … · vielen Dank für deine E-Mail · ich habe Ihre Anzeige gelesen und …
So‘rov: Könnten Sie mir bitte mitteilen, …? · Ich würde gern wissen, ob …
Shikoyat: Leider muss ich mich über … beschweren. · Ich erwarte, dass …
Fikr: Meiner Meinung nach … · Ich bin der Ansicht, dass … · Ein wichtiges Argument ist …
Xulosa: Zusammenfassend lässt sich sagen, dass … · Ich freue mich auf Ihre Antwort.
Norasmiy xat uchun: Wie geht es dir?, Ich hoffe, es geht dir gut., Schreib mir bald!
Topshiriq: til kursi haqida so‘rov yozing (narx, boshlanish sanasi, guruh hajmi).
Topshiriq: do‘stingiz Anna sizni shanba kungi tug‘ilgan kuniga taklif qildi, lekin siz bora olmaysiz. Minnatdorchilik bildiring, sababni ayting, boshqa uchrashuvni taklif qiling.
Kirish: mavzuni taqdim etish, savol qo‘yish → Asosiy qism: 2–3 dalil (har biri alohida xatboshi, misol bilan) → Qarshi fikr va unga javob → Xulosa: o‘z pozitsiyangiz
Har bir xatboshi bitta fikrga bag‘ishlanadi: avval dalil, keyin tushuntirish, oxirida misol. Dalillarni tartiblang: Erstens …, Zweitens …, Außerdem …, Nicht zuletzt ….
Mavzu: Sollten Schüler eine Schuluniform tragen? Qisqa fikr matni.
Kirish va xulosa uchun tayyor iboralar:
Kirish: In letzter Zeit wird immer häufiger über … diskutiert. · Viele Menschen fragen sich, ob …
Xulosa: Abschließend möchte ich sagen, dass … · Alles in allem bin ich der Meinung, dass …
Uslubga ham e’tibor bering: esse va rasmiy matnda og‘zaki so‘zlar (super, toll, total, okay) va qisqartmalar (hab, gibt's) ishlatilmaydi. Ularning o‘rniga neytral so‘zlarni tanlang: sehr gut, ausgezeichnet, völlig, in Ordnung. Xulosada yangi dalil keltirmang — faqat o‘z pozitsiyangizni qisqa takrorlang va, iloji bo‘lsa, kelajakka nazar yoki tavsiya bilan yakunlang.
Bog‘lovchilar "Tuzilish va bog‘lanish" mezoniga ball beradi, lekin ular so‘z tartibini o‘zgartiradi:
Obwohl der Kurs teuer ist, möchte ich ihn besuchen. = Der Kurs ist teuer, trotzdem möchte ich ihn besuchen.
Bir xil bog‘lovchini takrorlamang: weil o‘rniga ba’zan denn yoki da, aber o‘rniga jedoch, außerdem o‘rniga darüber hinaus ishlating.
Tekshirish ro‘yxati: punktlar · fe’l o‘rni · bosh harf · artikl va kelishik · uslub.